Remweg berekenen: zo doe je het stap voor stap

Bas van Leeuwen

De remweg berekenen doe je met een eenvoudige formule: deel je snelheid door 10, vermenigvuldig de uitkomst met zichzelf, en je hebt de remafstand in meters. Bij 50 km/u is dat (50/10) × (50/10) = 5 × 5 = 25 meter. Maar de totale stopafstand is langer, want daar telt de reactieweg ook bij op.

De formule voor remweg berekenen

De rekenformule die in het verkeerstheorie-onderwijs wordt gebruikt, werkt als volgt:

  1. Deel je snelheid (in km/u) door 10.
  2. Vermenigvuldig de uitkomst met zichzelf (kwadrateer het getal).
  3. De uitkomst is de remafstand in meters, onder normale omstandigheden.

Stel je rijdt 130 km/u op de snelweg. Dan reken je: 130 / 10 = 13, en 13 × 13 = 169 meter. Dat is dus alleen nog maar de afstand die je aflegt nadat je vol remt. De weg die je afrijdt vóórdat je überhaupt op de rem trapt, komt er nog bovenop.

Reactieweg erbij optellen

Bij het berekenen van de totale stopafstand tel je de reactieweg op bij de remweg. De vuistregel voor de reactieweg: deel de snelheid door 10 en vermenigvuldig met 3. Bij 50 km/u is dat (50/10) × 3 = 15 meter. De gemiddelde reactietijd van een oplettende bestuurder is ongeveer 1 seconde. Bij vermoeidheid, afleiding of alcohol kan die oplopen tot 2 of 3 seconden, wat de reactieweg twee tot drie keer zo groot maakt.

De totale stopafstand bij 50 km/u is dus: 15 meter (reactieweg) + 25 meter (remweg) = 40 meter. Op de snelweg bij 130 km/u: (130/10) × 3 = 39 meter reactieweg, plus 169 meter remweg = 208 meter totale stopafstand.

Overzicht: remweg en stopafstand op veelgebruikte snelheden

Snelheid (km/u) Remweg (m) Reactieweg (m) Totale stopafstand (m)
30 9 9 18
50 25 15 40
80 64 24 88
100 100 30 130
130 169 39 208

Wat de remafstand in werkelijkheid beïnvloedt

De formule gaat uit van een droog wegdek en een goed rijdend voertuig. In de praktijk kunnen meerdere factoren de werkelijke remweg flink verlengen. Dit zijn de belangrijkste:

  • Nat of glad wegdek: Op natte asfalt kan de remweg anderhalf tot twee keer zo lang worden. Op ijs of sneeuw nog veel meer.
  • Bandenprofiel: Versleten banden hebben minder grip. De wettelijke minimumprofieldiepte is 1,6 mm, maar al bij 3 mm neemt de remkracht merkbaar af.
  • Remmen: Versleten remschijven of -blokken remmen minder efficiënt, zeker bij hoge temperaturen (remfade).
  • Rijsnelheid: Het effect van snelheid op de remweg is kwadratisch. Twee keer zo snel rijden betekent vier keer zo lange remweg, niet twee keer.
  • Lading: Een zwaarder beladen voertuig heeft meer remkracht nodig om tot stilstand te komen.

Waarom de remweg kwadratisch stijgt

Veel mensen onderschatten hoe snel de remweg toeneemt bij hogere snelheid. Bij 50 km/u rem je al in 25 meter, maar bij 100 km/u is dat geen 50 meter, maar 100 meter. Dat is vier keer zo lang, bij twee keer de snelheid. Dit komt doordat kinetische energie (de “bewegingsenergie” van een rijdend voertuig) kwadratisch toeneemt met de snelheid. De remmen moeten al die energie omzetten in warmte, en bij hogere snelheid is er gewoon veel meer energie te verwerken.

Dit kwadratische verband is ook de reden dat een snelheidsoverschrijding van 10 of 20 km/u op het eerste gezicht klein lijkt, maar in een noodsituatie een heel andere stopafstand oplevert. Bij 60 in plaats van 50 km/u is de remweg al 36 meter in plaats van 25 meter, een verschil van 11 meter dat zomaar het verschil kan maken.

Gebruik de formule als uitgangspunt om je remafstand te schatten, maar houd altijd rekening met de werkelijke omstandigheden op de weg. Pas bij nat weer, slecht zicht of een zwaar beladen auto je snelheid en volgafstand aan, want de berekende waarden gelden alleen voor ideale condities.